Е-бюллетень

October 26, 2021

Түркімен газын еуропа нарығына шығару: Транскаспий табиғи газ құбыры

British Petroleum (BP) мәліметтеріне сәйкес, Түркіменстан табиғи газдың дәлелденген қоры бойынша 19,5 триллион текше метрмен Ресейден (38 триллион текше метр), Ираннан (32 триллион текше метр) және Катардан (24,7 триллион текше метр) кейін төртінші орында. Осылайша, Түркіменстан әлемдегі дәлелденген табиғи газ қорының 9,8%-на ие. Географиялық орналасуына байланысты ол бай табиғи газ […]
October 22, 2021

Түркістан облысы ауыл шаруашылығының даму көрсеткіштері

Қазақстанның табиғи және климаттық жағдайына байланысты ауыл шаруашылығының бірнеше бағыты жолға қойылған. Оның ішінде мал шаруашылығы, бау-бақша, егін шаруашылығы және балық шаруашылығы кеңінен дамыған. Қазақстанның жалпы жер көлемінің 80% жуығы ауыл шаруашылығына қолайлы болып табылады. Ал оның 11% жуығы егістікке арналған жерлер болып есептеледі. Жалпы алғанда Қазақстан Республикасының 22,582,3 мың […]
October 8, 2021

Шанхай ынтымақтастық ұйымының 20 жылдығы: ағымдағы жағдай

2021 жылы 17 қыркүйекте Душанбеде Тәжікстан президенті Имамали Рахмонның төрағалығымен Шанхай ынтымақтастық ұйымына (ШЫҰ) мүше мемлекеттер басшылары кеңесінің мерейтойлық саммиті өтті. Мүше мемлекеттер ретінде Қазақстан, Қырғызстан, Пәкістан, Өзбекстан және бақылаушы мемлекеттер ретінде Беларусь пен Иран президенттері қатысқан саммитке, Қытай, Үндістан мен Ресей сияқты мүше мемлекеттер мен бақылаушы мәртебесіндегі Моңғолия президенттері […]
October 4, 2021

Азық-түлік бағасының көтерілуінің себептері: Орталық Азиядан мысалдар

Азық-түлік бағасы – экономикалық және саяси тұрақтылықта маңызды рөл атқаратын көрсеткіштердің бірі. Азық-түлік бағасы сұраныстың артуына (негізінен Азия елдерінен), қаржы нарығының айналымына, экспорттық шектеулерге, нарықтағы жағдайлардың өзгеруіне, өндірістің баяулауына, валютаның құнсыздануына, мұнай бағасының өсуіне, биоотынға сұраныстың және қорлардың төмендеуіне қатысты әр түрлі факторларға байланысты болып келеді. Соңғы пандемия әлемдік азық- […]
September 28, 2021

Су ресустары: су мәселесі орталық азияда өңірлік ынтымақтастық факторына айналды

Орталық Азияның жақын болашақта дүп келетін күрделі мәселелердің бірі – су тапшылығы болары анық. Дүниежүзілік ресурстар институтының мәліметтері бойынша, Түрікменстан өте жоғары деңгейде су тапшылығына ұшыраған 17 елдің қатарына кіреді; Өзбекстан мен Қырғызстан аталмыш тізімде су тапшылығы жоғары 40 елдің қатарына кіреді, ал Қазақстан мен Тәжікстанға су тапшылығының қаупі төніп […]
September 25, 2021

Орталық Азиядағы ортақ мүдделер тоғысындағы ынтымақтастық мәселесі

Аймақтағы саяси және қауіпсіздік мәселесінің маңызы күн өткен сайын арта түскен кезеңде Орталық Азия елдерінің басшылары, атап айтқанда Қазақстан президенті Қасым-Жомарт Тоқаев, Қырғызстан президенті Садыр Жапаров, Тәжікстан президенті Эмомали Рахмон, Өзбекстан президенті Шавкат Мирзияев және Түркіменстан Президенті Гурбангулы Бердімұхамедовтің төрағалығымен Президенттердің консультативтік кездесуін өткізді. Кездесуде Орталық Азия Президенттерімен қатар, Біріккен […]
September 15, 2021

Талибанның Ауғанстан билігіне келуі мен оның аймақтық және жаһандық әсері

АҚШ пен НАТО әскерлері Ауғанстаннан шегіне бастағанда күшейе түскен «Талибан» қозғалысы (Қазақстанда тыйым салынған ұйым) 2021 жылы 15 тамызда күтпеген жылдамдықпен Ауған астанасы Кабулды соғыссыз басып алып, бүкіл әлемді тағы да тіксіндірді. Ауғанстан үкіметі құлап, Талибан елдің басым бөлігін бақылауға алған соң Ауғанстанда күрделі хаос орнады. Талибанның тура 20 жылдан […]
July 31, 2021

Орталық Азия жоғары білім кеңістігін құру: аймақтық халықаралықтандырудың перспективалары

2021 жылы 18 маусымда Қазақстан, Қырғызстан, Түркіменстан және Өзбекстан білім министрлері Орта Азия аймағында бірыңғай жоғары білім кеңістігі – Түркістан декларациясын құру туралы келісімге қол қойды. Орталық Азия өкілдері Орталық Азия жоғары білім кеңістігін (OАЖБК) құру, бірлескен білім беру бағдарламалары мен бірлескен ғылыми жобаларды дамыту, студенттер мен академиялық персоналдың аймақтық […]
July 28, 2021

Өзбекстанның сыртқы саудасы

Халықаралық сауда Өзбекстан үшін өте маңызды рөл атқарады. Ел мақта, жеміс-жидек пен көкөністерді қамтыған ауылшаруашылық өнімдерін жеткізушілердің бірі болуда. Тәуелсіздік алғаннан бері Өзбекстан біртіндеп реформалар жасай бастады. Ел экономикасының ерекшелігі, импортты алмастыру саясатын жүргізіп, ішкі нарықтың қатты қорғалғандығында болды. Сонымен қатар, Өзбекстан экспортты қарқынды түрде қолдады. Алайда қазіргі президент Шавкат […]
July 22, 2021

COVID-19 індеті және Орталық Азияға жіберілген ақша аударымдары

COVID-19 пандемиясының басынан бастап, халықаралық көші-қон, әсіресе жабық шекаралар мен саяхаттар шектеулеріне байланысты еңбек көші-қонына кері әсері сөзсіз. Біріккен Ұлттар Ұйымының (БҰҰ) есебіне сәйкес, тек 2019 жылдың шілдесінен бастап 2020 жылдың маусымына дейінгі аралықта халықаралық көші-қон шамамен 27%-ға төмендеп, 280,5 миллионға түскені болжанды.